![]() |
![]() |
|
|
يلدا واژهاي سرياني و به معناي ولادت است، ولادت خورشيد ( مهرو ميترا)، در تاريخ ايران باستان يلدا از آيينهاي كهن اساطيري است كه از تضادهاي طبيعت در فرايند مبارزه دو عنصر اهورايي و اهريمني در نظام طبيعت به وجود آمده است.
روز مظهر روشنايي و زايندگي و قلمرو اهورايي يزدان است و شب مظهر و نماد تاريكي و تباهي و قلمرو اهريمن. بنابر باور پيشينيان در پايان شب يلدا كه اهريمني و نامبارك بوده است، تاريكي شكست ميخورد، روشنايي پيروز و خورشيد زاده مي شد. از اين رو ايرانيان طبق سنتي ديرينه در شبهاي يلدا دور هم جمع ميشدند تا در نخستين شب سرماي آغازين زمستان، نامباركي اين شب شوم را به شگون روزي كه خورشيد از چنگ شب اهريمني نجات مييابد، پيوند زنند. اما آیین شب یلدا در استان مركزی از دیرباز در سه شب متوالی باعناوین شب "چلهبزرگه"، "چله وسطی" و "چلهكوچیكه" برگزار میشده و خویشان و دوستان سفرهای از مهر را میگشودند و از هر دری سخنی میگفتند. یكی از آیینهای ویژه یلدا، در استان مركزی دیدار و بزرگان و سالخوردگان فامیل بودهاست.
در شبهای چله افراد فامیل در همایشی صمیمی دور كرسی چوبی جمع میشدند و به قصههای بزرگترها گوش میدادند. زنان و دختران روستایی در گرگ و میش شبهای چله در تكاپو و هیجانی خاص ملزومات غذا و تنقلات ویژه این شب را مهیا میكردند وبرای گذران ساعات خوش در كنار فامیل لحظه شماری میكردند. آنان درسینیهای قدیمی مسی درفضای دودهگرفته آشپزخانههای قدیمی، انواع میوه و تنقلات به ویژه هندوانه، انگور، تخمه و نخودچی كشمش، و خرما را مهیا میكردند. دراین شب استثنایی پس از صرف شام و خواندن دعای شكر درپای سفره، همگان در كنار هم، از شادیها و غمها، موفقیتها، اعتقادات، امیدها و بیمهاشان میگفتند. بزرگترها و ریش سفیدان فامیل در این شب علاوه بر خواندن اشعار حافظ، سعدی و فردوسی خاطرات و داستانهای كهن ایران زمین را برای اعضای خانواده نقل میكردند. در شب یلدا، بزرگترها با كودكان هم بازی میشدند،"پر یا پوچ" دزد بازی و مشاعره از جمله بازیهایی است كه در شب چله در مناطق مختلف استان مركزی با مشاركت همه اعضای خانواده رواج داشت. این رسومات تا ۵۰سال پیش در شهر اراك و سایر مناطق استان مركزی به شكلی فرا گیر وجود داشت اما اكنون به ندرت میتوان چنین جلوههایی را به چشم دید |
|
+ نوشته شده در
جمعه بیست و نهم آذر 1387ساعت 22:37 توسط غلامرضا ساری |
|
|
صفحه نخست پست الکترونیک آرشیو عناوین مطالب وبلاگ |
| درباره وبلاگ |
غلامرضاساری دبیر اموزش وپرورش
|
|
RSS
|